1
İzahlı lüğət - İ hərfi ilə başlayanlar - H. 23
ZE+education
kitab_satishi+
Tehsilmerkezleri+az.+mid+ads

İzahlı lüğət

İRİLƏŞDİRİLMƏ (ID - 19256)

“İriləşdirilmək” dən f.is.

İRİLƏŞDİRİLMƏK (ID - 19257)

məch. İri hala salınmaq, həcmcə, ölçücə böyükləşdirilmək.

İRİLƏŞDİRMƏ (ID - 19258)

“İriləşdirmək” dən f.is.

İRİLƏŞDİRMƏK (ID - 19259)

f Həcmcə, ölçücə iri hala salmaq, irilətmək, böyütmək.

İRİLƏŞMƏ (ID - 19260)

“İriləşmək” dən f.is.

İRİLƏŞMƏK (ID - 19261)

f Daha iri olmaq; həcmcə, ölçücə, cüssəcə daha da böyümək; yekələnmək, irilənmək. Meyvələr gündən-günə yetişib iriləşir. - [Fərmanın] ortaboylu nazik vücudu getdikcə iriləşir, bədənindəki uşaq kövrəkliyi daha az hiss...

İRİLƏTMƏ (ID - 19262)

“İrilətmək” dən f.is.

İRİLƏTMƏK (ID - 19263)

b a x iriləşdirmək.

İRİLİ-XIRDALI (ID - 19264)

sif 1. Böyüklü-kiçikli, hər yaşda, böyük və kiçik. Körpünün üstü cırcındıra bürünmüş irili-xırdalı uşaqlarla dolu idi. M.Rzaquluzadə.
2. Həm iri, həm xırda; həm böyük, həm kiçik. Səhər tezdən yola çıxdıq. Nügədinin...

İRİLİK (ID - 19265)

is. İri şeyin hal və keyfiyyəti; böyüklük, yekəlik. Dənin iriliyi. Başın iriliyi. Bu irilikdə qoz görməmişəm. - [Hacı Murad:] Bu irilikdə mirvari .. heç Xəta padşahının xəzinəsində də tapılmaz. S.S.Axundov.

İRİN (ID - 19266)

is. [ər.] tib. Bədənin hər hansı bir yerində toxumaların iltihabı nəticəsində əmələ gələn yaşıl və sarıya çalan pis qoxulu qəliz maddə; yara çirki. Yaradan irin axmaq. Çiban irini.

İRİNLƏDİCİ (ID - 19267)

sif İrin əmələ gəlməsinə səbəb olan, irin törədici. Irinlədici maddə. Irinlədici bakteriya.

İRİNLƏMƏ (ID - 19268)

“İrinləmək” dən f.is.

İRİNLƏMƏK (ID - 19269)

f İrin əmələ gəlmək. Yara irinləyib.

İRİNLƏTMƏ (ID - 19270)

“İrinlətmək” dən f.is.

İRİNLƏTMƏK (ID - 19271)

f İrinləməsinə səbəb olmaq, irin törətmək.

İRİNLİ (ID - 19272)

sif İrini olan, irin yığılmış, irin axan. Irinli yara. Irinli çiban.

İRİNLİLİK (ID - 19273)

is. İrinli yaranın halı.

İRİNVERƏN (ID - 19274)

sif İrinli. Irinverən yara.

İRİS (ID - 19275)

[yun.] Şokolad rəngli kubiklər şəklində konfet növü.

İRİSİFƏT(Lİ) (ID - 19276)

sif Sifəti, üzü iri olan. Irisifət oğlan.

İRİŞDİRİLMƏ (ID - 19277)

“İrişdirilmək” dən f.is.

İRİŞDİRİLMƏK (ID - 19278)

məch. Bir-birinə çatdırılmaq, bir-biri ilə qovuşdurulmaq, yetişdirilmək.

İRİŞDİRMƏ (ID - 19279)

“İrişdirmək” dən f.is.

İRİŞDİRMƏK (ID - 19280)

f Yetişdirmək, çatdırmaq, qovuşdurmaq.

İRİŞİLMƏZ (ID - 19281)

sif Yetmək, çatmaq, mümkün olmayan; əlçatmaz. Mən ağ bir göyərçin olsaydım; Əngin, irişilməz üfüqlərdə yaşardım. H.Cavid. [Güllər] pianinosu arxasında .. irişilməz xəyallara dalaraq saatlarla çalırdı. İ.Əfəndiyev. Planetlər,...

İRİŞMƏ1 (ID - 19282)

“İrişmək’^dən f.is.

İRİŞMƏ2 (ID - 19283)

“İrişmək”2

İRİŞMƏK1 (ID - 19284)

f Çatmaq, yetişmək. Bahar oldu, açıldı yüzündən pərdə gülzarın; Irişdi qönçənin dövrü, zamanı qalmadı xarın. Nəsimi. Doğulduğu gecədən irişincə bu günə; Yollarda yonca kimi böyüdü öz-özünə. Ə.Cavad.

İRİŞMƏK2 (ID - 19285)

f dan. Boş-boş gülmək, hırıldamaq; dişlərini ağartmaq. Ramazanov mənə yaxınlaşdı, məni tanıyıb, yalandan irişdi. S.Rəhman. Fərman Əhmədin üzünə mənalı-mənalı baxıb irişdi: - Ay lopabığ, yəqin oğurluq ətidir. Ə.Abasov....

İRİYANAQ(LI) (ID - 19286)

sif Yanaqları iri olan. İriyanaqlı uşaq.

İRİYARPAQ(LI) (ID - 19287)

sif Yarpaqları iri olan. İriyarpaqlı ağac.

İRKİLMƏK (ID - 19288)

f məh. Ürkmək. Dəmirqaya əvvəl baxışda irkildi. H.Nəzərli.

İRQ (ID - 19289)

is. [ər.] Mənşə və bəzi irsi xüsusiyyətlərinə (saçlarının, dərilərinin rənginə, başlarının quruluşuna və s.) görə bir olan tarixən təşəkkül tapmış insanlar qrupu. Burada ağ irqdən qızlar var idi, yaşları çox az idi,...

İRQA (ID - 19290)

is. bot. Qızılgül fəsiləsindən dağlıq və qayalıq yerlərdə bitən kol bitki. İrqa 2 metrə qədər hündürlükdə, qışda yarpağı tökülən koldur. May ayında çiçəkləyir. Əvvəl qırmızı, sonra qara rəngli olan meyvəsi avqust...

İRQÇİ (ID - 19291)

is. İrqçilik tərəfdarı.

İRQÇİLİK (ID - 19292)

is. “Yüksək” və “aşağı”, “kamil” və “qeyri-kamil” insan irqləri olması fikrinə əsaslanan ifrat mürtəce, elmə zidd nəzəriyyə və siyasət; irqlər (xalqlar) arasında nifaq və ədavət salma. İrqçilik siyasəti.

İRQİ (ID - 19293)

sif İrqə aid olan. İrqi əlamətlər. İrqi ayrı-seçkilik (müstəmləkəçilərin ağ irqə mənsub olmayan xalqların hüququnu tapdalaması).

İRLANDİYALI (ID - 19294)

is. İrlandiya əhalisindən olan, İrlandiya vətəndaşı.

İRMAQ (ID - 19295)

is. Çay. Onda ki ağ omuzlara töküldü saçlar; Əsdi yarpaq, coşdu irmaq, güllər oynadı. C.Cabbarlı. Qatıldım bu yerdə əyləncələrə; Anlamış hər irmaq, bilmiş hər dərə. M.Müşfiq. Siz hey könlüm kimi coşan irmaqlar; Günahsız...

İRMƏK1 (ID - 19296)

f Çatmaq, yetişmək, irişmək. Mən Cüməyəm, bir murada irmədim; Ha ki cəfa çəkdim, səfa sürmədim. Molla Cümə. Kənd həyatının qoyduğu və mənim indi də ağlım irmədiyi bu adətə istər-istəməz tabe olmağa məcbur idik.. Qantəmir....

İRMƏK2 (ID - 19297)

is. Adətən mal-qaraya verilən iri və yaxşı əzilməyən buğda, arpa unu. // Narın kəpək.

İRPƏ (ID - 19298)

bax ürpə. □ İrpə getmək - ürpərmək. ..Bir qoca qarı öz gəlini ilə bulaqda mənə rast gəldi, gəlin mən tərəfə baxmadı, baxmağı o yana dursun, hələ bədəni irpə getdi. A.Divanbəyoğlu.

İRRASİONAL (ID - 19299)

sif [lat.] 1. fəls. Fəlsəfədə: ağılla dərk edilə bilməyən, məntiqə uymayan, məntiqcə izah edilə bilməyən.
2. riyaz. Nə tam, nə də kəsr ədədlərlə ifadə oluna bilməyən, vahidlə ölçülə bilməyən. Sıfır, müsbət...

İRRASİONALIZM (ID - 19300)

[lat.] Fəlsəfədə: obyektiv varlığı irrasional hesab edən və elmi, məntiqi idrakı inkar edən cərəyan.

İRRASİONALLIQ (ID - 19301)

is. Ağılla dərk edilə bilməmə, məntiqə uymama, məntiqcə izah edilə bilməmə.

İRRİQASİYA (ID - 19302)

[lat.] k.t. Rütubəti az olan torpaqların məhsuldarlığını artırmaq üçün onların süni surətdə suvarılması. İrriqasiya qurğuları.

İRS (ID - 19303)

is. [ər.] 1. Sahibinin ölümündən sonra başqasının (övladın və ya yaxın qohumların) ixtiyarına keçən mal, mülk və s. miras. İrs almaq. İrs çatmaq. - [Gülsabah:] Xanım, qardaşın arvadının məgər irsdə payı var? M.F.Axundzadə....

İRTİKAB (ID - 19322)

İRTMƏK (ID - 19323)

is. Heyvanların quyruqlarının dibindəki sümük və bunun buğumu. // Quyruq. At irtməyini əyri tutur. - Keşnişlə, yemliklə bəzənib təpə; Ağ irtmək ceyranı edərdi qonaq. H.K.Sanılı. Dizlərini yerə qoyub irtməklərini oynada-oynada,...

Bu səhifə 3 dəfə baxılıb

....
1
ugur_200x200_new.gif
ld.gif
qalaktika_200x200.gif
alsat_250x220.png
elbite_300x100_tibb.gif
tereggi_300x100.gif