ZE+education...
Kurikulum+sinaqlar...

İzahlı lüğət

Torpağa (ID - 36969)

şax ilə (1 -ci mənada) mala çəkmə. // Bax şaxmala.

T (ID - 38087)

Azərbaycan əlifbasının iyirmi yeddinci hərfi. B ax te.

TA (ID - 38088)

əd. 1. Bir şeyin başlandığı nöqtəni bildirir; lap (ondan sonrakı isim çıxışlıq halda olur). ..Dənizin ta göbəyindən qopub gələn dalğalar .. gəmini bir top kimi atıb-tuturdu. Şaiq. [Tahir] bəlkə də sərnişinlərin hamısından...

TAAM (ID - 38089)

is. [ər.] 1. Xörək, yemək, bişmiş. Taam bişirmək. - [Pişxidmətbaşı:] Tapşırmışam, aşpazlar şam üçün taam hazır etməyə məşğuldurlar. M.F.Axundzadə.
2. Yemək, yemə, yemək işi. insafımın və vicdanımın yanında məsul...

TAARÜF (ID - 38090)

is. [ər.] Bir-birini tanıma, birbiri ilə tanış olma, bir-birini tanıma.

TAB (ID - 38091)

is. [fars.] Güc, qüvvət, taqət. Əlinin tabı yoxdur. - Yatmaq üçün gözlərimin xabı var; Dərd çəkməyə mən yazığın tabı var. “Qurbani” . □ Tab (tabı) qalmamaq - gücdən düşmək, taqətdən düşmək, üzülmək. Artıq qollarımda...

TABAQ (ID - 38092)

is. Düyü, buğda və s. hövsərləmək, yaxud şey qoymaq və ya başqa məqsədlər üçün enli taxtadan oyulmuş ağacdan hazırlanan dayaz, girdə, ya uzunsov qab. Böyük tabaqlara buğda töküb isladardılar. H.Sarabski. [Fatma arvad] obaşdandan...

TABAQÇA (ID - 38093)

is. Kiçik tabaq, balaca tabaq. Tabaqçada xəmir yoğurmaq.

TABAQÇALANMA (ID - 38094)

“Tabaqçalanmaq”dan f.is.

TABAQÇALANMAQ (ID - 38095)

bax tabaqlanmaq.
Qızılgül axçalandı; Gülü tabaqçalandı; Can verəndə gəlmədin; Qəbrim də mıxçalandı. (Bayatı).

TABAQÇI (ID - 38096)

is. köhn. 1. Tabaqda şey gəzdirib satan adam. Naməlum şəxs tez-tez saatına baxır, tabaqçı müsəlmandan şeylərini götürüb oradan başqa yerə getməsini tələb edirdi. M.S.Ordubadi.
2. Tabaq qayıran usta.

TABAQLANMA (ID - 38097)

“Tabaqlanmaq”dan f.is.

TABAQLANMAQ (ID - 38098)

f Tabaq kimi enli - yastı olmaq; açmaq. Vaxt yetişib vədə çatanda, qızılgül kolları da düymələnib qönçələnir, sonra tabaqlanıb açır, bağçanın təmtərağını artırırdı. S.Rəhimov. Baharın elə vaxtı idi ki, adam iki göz...

TABAN (ID - 38099)

is. [fars.] köhn. Parlaq, parıldayan, işıqlı.

TABASARANLAR (ID - 38100)

cəm Dağıstanın Tabasaran və XIV rayonlarında yaşayan, iberqafqaz dillərinin ləzgi qrupuna daxil olan bir dildə danışan kiçik xalq və bu xalqa mənsub adamlar.

TABAŞİR (ID - 38101)

is. [fars.] Kimya, rezin və s. sənaye sahələrində işlədilən yumşaq ağ əhəngdaşı. // Həmin əhəngdaşının yazmaq, bir şeyi ağartmaq və s. üçün işlədilən parçası, tozu və ya məhlulu. Divarı tabaşirlə ağartmaq. - Semyonov...

TABAŞİRLİ (ID - 38102)

sif 1. Tabaşir tozu qonmuş, tabaşirə bulanmış. Əlləri bütün tabaşirlidir.
2. Tərkibində tabaşir olan. Tabaşirli məhlul. □ Tabaşirli kağız - üzərinə ağ yapışqan rəngi çəkilmiş kağız.

TABE (ID - 38103)

is. [ər.] Başqasının tabeliyində, hökm və iradəsi altında olan, ondan asılı olan, onsuz heç bir şey edə bilməyən, tabe olan. // sif. Tabe olan, asılı olan, tabeliyə əsaslanan. Tabe dövlətlər. // Is. mənasında. Xidmət üzrə...

TABEİYYƏT (ID - 38104)

[ər.] köhn. bax tabelik. [Şah:] Mirzə Təqi xan, mən də istəmirəm, mənim tabeiyyətimdə olan məmləkətdə zülm olsun. C.Cabbarlı.

TABEL (ID - 38105)

[alm. Tabella] 1. Cədvəl.
2. Fəhlə və qulluqçuların işə gəlibgetmələrini qeydə almaq üçün jetonlu lövhə (habelə jetonun özü) və ya dəftər. Tabelə qol çəkmək.

TABELÇİ (ID - 38106)

is. İdarə və müəssisələrdə işçilərin işə gəlib-getmələrinin tabel üzrə uçotunu aparan işçi.

TABELİ (ID - 38107)

sif.: tabeli mürəkkəb cümlə
qram. - budaq cümləsi baş cümləyə tabe olan mürəkkəb cümlə; məs.: Yasəmən Qaraca qızı səslədi ki, gəlib onun başına su töksün. S.S.Axundov.

TABELİK (ID - 38108)

is. Tabe olma, asılılıq, tabeiyyət. □ Tabelik göstərmək - tabe olmaq. Tabeliyində olmaq - birindən asılı vəziyyətdə olmaq, sərbəst olmamaq. Tabeliyində saxlamaq - özündən asılı vəziyyətdə saxlamaq, sərbəstlik verməmək. Əri...

TABESİZ (ID - 38109)

sif.: tabesiz mürəkkəb cümlə
qram. - iki və daha artıq müstəqil cümlədən düzələn mürəkkəb cümlə; məs.: Hava tutqunlaşır, ətraf dumanlı bir pərdəyə bürünürdü. M.Hüseyn.

TABLAMA (ID - 38110)

“Tablamaq”dan f.is.

TABLAMAQ (ID - 38111)

bax tablaşmaq. Bu dərdə tablamaq müşkül olsa da; Eşqsiz ürəyi daş sanıram mən. B.Vahabzadə. - De, niyə qaçaqsan aran yerindən? - Doğrusu, istiyə tablamıram mən. H.Hüseynzadə.

TABLAŞMA (ID - 38112)

“Tablaşmaq”dan f.is.

TABLAŞMAQ (ID - 38113)

f Tab gətirmək, davam gətirmək, dözmək, tablamaq. [Bayram:] [Pərzadm] ölümünə heç vaxt razı ola bilmərəm və Tarverdiyə də arvad olmağına tablaşmanam! M.F.Axundzadə. [Rüstəm:] Bir az tablaş, səni dəmirçigilə köçürəcəyəm....

TABLI (ID - 38114)

sif. Dözümlü, dayanıqlı, davam gətirən, davamlı. Məni belə tablı edən; Ancaq onun öz əlidir. M.Rahim.

TABLO (ID - 38115)

[fr. tableau] 1. rəss. Şəkil, rəsm, iri şəkil. Güldanın üzərində Bağdad həyatının cürbəcür tabloları var idi. M.S.Ordubadi. Səttar Bəhlulzadənin ilk yaradıcılıq sərgisində 180-dən yuxarı tablo və etüd toplanmışdır. (Qəzetlərdən).
2....

TABOR (ID - 38116)

is. 1. Bir yerdən başqa yerə köçən qaraçı dəstəsi, habelə onların düşərgəsi, atarabası. Dağların ətəyində yerləşən üzüm bağlarının kənarında köçəri qaraçı taboru dincəlir.
Qədimdə: istehkam halına gətirilmiş...

TABSIZ (ID - 38117)

sif. Gücsüz, taqətsiz, qüvvətsiz.

TABSIZLAŞMA (ID - 38118)

“Tabsızlaşmaq”dan f.is.

TABSIZLAŞMAQ (ID - 38119)

f . Tabdan düşmək, taqətsiz olmaq, gücdən düşmək.

TAB(Ü)-TAQƏT, TAB(Ü)-TAVAN (ID - 38120)

TABÜ (ID - 38121)

[Polineziya dilindən] 1. İbtidai xalqlarda: əfsanəvi etiqadlara, mövhumi təsəvvür və zehniyyətlərə görə işlənməsi (dilə gətirilməsi) mütləq bədbəxtliyə səbəb olacaq və buna görə də söylənməsi qadağan olunmuş söz.
2....

TABURET(KA) (ID - 38122)

[rus.] bax kətil 1-ci mənada. Tahir böyründəki taburetdə [Lətifəyə] yer göstərdi. M.Hüseyn. Gülzar.. qayıdıb, yaş taburetkaları divar dibindən çəkdi. İ.Hüseynov.

TABUT (ID - 38123)

is. [ər.] Cənazəni qoymaq üçün iri qutu. Mehralı bəyin tabutunu xanlıq imarətinin bağına qoymuşdular. Çəmənzəminli. Zəfər bayraqlarını başı üstündə tutun; O şəfəqli, o nurlu, o işıqlı tabutun. Ə.Cəmil.

TAC (ID - 38124)

is. [fars.] 1. Hökmdarlıq rəmzi olaraq padşahların başlarına qoyduqları qızıl və cavahiratla bəzənmiş papaq. Padşah bunların ağıl-dərrakəsin görüb, yavaşca durdu ayağa, tacı götürüb qoydu oğlanın başına. (Nağıl). [Vaqif:]...

TACBITRAQ (ID - 38125)

is. bot. Kolluq sahələrdə və meşənin açıq yerlərində bitən çoxillik ot bitkisi.

TACCIQ (ID - 38126)

is. bot. Gülün, ayrı və ya bitişik ləçəklərdən ibarət hissəsi; tac.

TACDAR (ID - 38127)

is. [fars.] Padşah, hökmdar (adətən şahlara, padşahlara təntənəli müraciət zamanı işlədilən epitet). Dedi Xubçöhr: - Ey şəhi-tacdar; Hüzurunda olsam gərək bəxtiyar! M.Ə.Sabir. [Vəzir:] Çox sağ ol, şövkətli, şanlı tacdar!...

TACİK (ID - 38128)

is. Tacikistanın əsas əhalisini təşkil edən irandilli xalq və bu xalqa mənsub adam.

TACİKCƏ (ID - 38129)

sif. və zərf Tacik dilində. Tacikcə kitab. Tacikcə öyrənmək.

TACİR (ID - 38130)

is. [ər.] Ticarətxanası olan; xüsusi ticarətlə məşğul olan adam. [Yaşlı kişi:] Hacı Ramazan adlı bir tacirin ticarətxanasında ayda otuz manat maaşla qulluq edirdim.
S. Hüseyn. [Sultan bəy:] Səni bir tacir oğlana verirəm ki, həmi...

TACİRLİK (ID - 38131)

is. Xüsusi ticarətlə məşğul olma. Qasım bəydə tacirlik damarı daha qüvvətli idi. A.Şaiq. [Əsgər:] ..Mən Hacı Mürsəl oğlu Əsgərəm, sənətim də tacirlikdir. Ü.Hacıbəyov.

TAC-TAXT (ID - 38132)

bax taxt-tac. [Qızıl Arslanı] Həmədana çağırıb hörmət göstərmək və əlahəzrətin tac-taxtına sədaqət göstərməsi üçün təminat almaq lazımdır. M.S.Ordubadi.

TAFTA (ID - 38133)

is. [fars.] Sıx toxunmuş ipək və ya pambıq parça. [Tarverdi:] A gədə, nə böyük sandıqlardır! Yəqin içindəki tamam taftadır. M.F.Axundzadə. // Həmin parçadan tikilmiş. [Tarverdi:] Pərzad elə yaşı olduqca tafta tuman-köynək geysin....

TAĞ1 (ID - 38134)

is. Qovun, qarpız, xiyar, pomidor və s. bostan bitkilərinin yerlə sürünən kolu. Pomidor tağı. - Onu Taşauzda gördüm, kefi saz; Ətirli tağlardan qovun dərərkən. S.Rüstəm.

TAĞ2 (ID - 38135)

is. [farscadan] Bəzi binaların yarımdairə şəklində olan damı; qübbə, günbəz. Hədsiz səslər bir-birinə qarışıb - hamamın tağlarına düşmüşdü.. Çəmənzəminli. Nəriman kənarda dayanıb, binanın tağına baxmaq fikrində idi....

Bu səhifə dəfə baxılıb

Ugur MM
Language dom
Alsat.az - ən rahat aliş-veriş saytı
Elbite tibb kurslari
Tereggi 1
Yeni video
Babək. Xürrəmilər. Ərəb xilafətı. İslamın Azərbaycanda yayılması
Babək. Xürrəmilər. Ərəb xilafətı. İslamın Azərbaycanda yayılması
Yeni video
Qafqaz Albaniyası. Cavanşir. Qədim Azərbaycan dövlətləri.
Qafqaz Albaniyası. Cavanşir. Qədim Azərbaycan dövlətləri.
Yeni video
Azərbaycan xanlıqları. Qərb Xanlıqları. İrəvan xanlığı. Naxçıvan xanlığı.
Azərbaycan xanlıqları. Qərb Xanlıqları. İrəvan xanlığı. Naxçıvan xanlığı.
Yeni video
Azərbaycan dili. Bağlayıcılar. Bağlayıcılarda bəzi məqamlar. Dərs 46.
Azərbaycan dili. Bağlayıcılar. Bağlayıcılarda bəzi məqamlar. Dərs 46.
......
Bağla
Yeni video
Babək. Xürrəmilər. Ərəb xilafətı. İslamın Azərbaycanda yayılması
Babək. Xürrəmilər. Ərəb xilafətı. İslamın Azərbaycanda yayılması
Yeni video
Qafqaz Albaniyası. Cavanşir. Qədim Azərbaycan dövlətləri.
Qafqaz Albaniyası. Cavanşir. Qədim Azərbaycan dövlətləri.
Yeni video
Azərbaycan xanlıqları. Qərb Xanlıqları. İrəvan xanlığı. Naxçıvan xanlığı.
Azərbaycan xanlıqları. Qərb Xanlıqları. İrəvan xanlığı. Naxçıvan xanlığı.
Yeni video
Azərbaycan dili. Bağlayıcılar. Bağlayıcılarda bəzi məqamlar. Dərs 46.
Azərbaycan dili. Bağlayıcılar. Bağlayıcılarda bəzi məqamlar. Dərs 46.
Yeni video
Zərfin mənaca növləri. Azərbaycan dili. Dərs 39
Zərfin mənaca növləri. Azərbaycan dili. Dərs 39
Yeni video
ORFOEPİYA  NORMALARI (3-ci hissə). Q və K  hərflərinin tələffüzü.
ORFOEPİYA NORMALARI (3-ci hissə). Q və K hərflərinin tələffüzü.

İzahlı video testlərə keç