|
Mürəkkəb cümlələr
Tabesiz mürəkkəb cümlələrdə məna əlaqələri. Hissə 1.
|
Test ID - 77825
Müəllif: Halibnli
(Əlavə edilib: 12.06.2014)
Zaman, ardıcıllıq, qarşılaşdırma məna əlaqələri hansı cümlənin tərkib hissələri arasında olur?
CAVAB DÜZDÜR! Testin cavabını DÜZ tapdınız. Zəhmət olmasa testin izahını aşağıdakı hissədə yazaraq digərləri ilə paylaşın. CAVAB SƏHVDİR Paylaşın - Hamı bilsin
|
Tabesiz mürəkkəb cümlələri əmələ gətirən sadə cümlələr arasında başqa məna əlaqələri olmursa, onlar ancaq zamana görə bağlanırsa, ona ...... əlaqəsi deyilir
zaman
səbəb-nəticə
qarşılaşdırma
aydınlaşdırma
bölüşdürmə
Yer budaq cümləsini göstər
Məlumdur ki, Azərbaycanda 9 milyon əhali yaşayır.
Naməni elə yazmışam ki, Mirzə Valeh təpəsi üstə gələr.
Istəyirəm ki,hamınız əlacı olasınız.
Elə xatirələr var ki, yaddan çıxmır
Cəmiyyət hara vurursa, oradan dirilik suyu qaynayır.
Cümlələrdən biri quruluşca mürəkkəb deyil:
Arabir göy guruldayır, yağış güclənirdi
Hamı üşüyürdü, lakin heç kəs səsini çıxarmırdı
Elə özü deyir, özü də eşidirdi
Ön sırada şagirdlər, arxa sırada isə müəllimlər oturmuşdular
“ Nə o bunu dindirir, nə də bu onu danışdırır ” tabesiz mürəkkəb cümləsinin tərkib hissələri arasındakı məna əlaqəsini göstərin:
Ardıcıllıq
Qarşılaşdırma
Zaman
Səbəb – nəticə
“ Kim ki intizamlıdır, döyüşü də o udur ” cümləsi tabeli mürəkkəb cümlənin hansı növündə aiddir?
Şərt
Xəbər
Tamamlıq
Mübtəda
Tabeli mürəkkəb cümlə hansıdır?
Şəhərdə işlərini tez qurtarsaydın, hava qaralmamış kəndə yola düşərdik
Rəşid işdən saat 7 – də gəlməli idi, ancaq gəlmədi
Oqtay dərslərini oxudu, yoldaşları ilə gəzməyə getdi
O, əl – üzünü yuyub, saçlarını daradı
Zərflik budaq cümləsində budaq cümlənin baş cümlədə ifadə olunan hal və hərəkətlərin məqsədini bildirdiyi cümləni seçin:
Ayna arvad buzovu Qızıl inəyin altından dartıb çıxartdı ki, kəndin buzovlarına qatsın
Şagird suallara yaxşı cavab verdi, ona görə ki, ciddi hazırlaşmışdı
Bu qız nə qədər gözəldirsə, o qədər də sadə və səmimidir
Cəmiyyət hara vurursa, oradan dirilik suyu qaynayır
Ki bağlayıcısı ilə işlənən tabeli mürəkkəb cümləni göstərin:
Məktəbi qurtardınmı, işə başlamaq lazımdır
Yaz gəldimi, havalar istiləşir
Mən bu hadisəni heç kimə danışmadım, çünki heç kim buna inanmaz
Bələdçi gəlib soruşdu ki, yenə gəzəcəksinizmi
“ Səkinə bildi ki, kişi yenə öz işinin peşmançılığını çəkir ” tabeli mürəkkəb cümləsində budaq cümlənin növünü göstərin:
Mübtəda budaq cümləsi
Xəbər budaq cümləsi
Tamamlıq budaq cümləsi
Təyin budaq cümləsi
“ Bir yerə ki çağırılmadın, ora getmə ” cümləsinin növünü göstərin:
Zaman budaq cümləsi
Yer budaq cümləsi
Səbəb budaq cümləsi
Məqsəd budaq cümləsi
Tabeli mürəkkəb cümlənin təhlil qaydası sırasında verilənlərdən biri səhvdir:
Mürəkkəb cümlənin növü
Budaq cümləni baş cümləyə bağlayan vasitə
Budaq cümlənin növü
Məna əlaqəsi
Aşağıdakılardan hansı budaq cümlənin növlərinə aid deyil?
Təyin budaq cümləsi
Yer budaq cümləsi
Məqsəd budaq cümləsi
Nəticə budaq cümləsi
Xəbər budaq cümləsi
Hansı budaq cümlələrdə hər zaman budaq cümlə birinci gəlir?
yer, kəmiyyət, təyin
zaman, kəmiyyət
yer, kəmiyyət, qarşılıq-güzəşt
mübtəda, xəbər, təyin
təyin, yer, zaman
O, gülə-gülə: -Necədir, məktəbimiz xoşuna gəldi?- deyə soruşdu. Cümlənin düzgün sxemi hansı sıradadır?
M:"v", -m
M:-V?, -m
M:"v", -m
"v"-m
V-m
Tabeli mürəkkəb cümlə hansı növdədir: "Sən necəsən, mən də elə."
zaman
xəbər
səbəb-nəticə
ardıcıllıq
"Yağış yağır narın-narın, islanır torpaq." hansı məna əlaqəsinə uyğun gəlir?
Zaman əlaqəsi
Səbəb-nəticə əlaqəsi
Qarşılaşdırma əlaqəsi
Aydınlaşdırma əlaqəsi
Heç biri
Qarşılaşdırma əlaqəli tabeli mürəkkəb cümləni göstərin:
Elem bu isə qol qoyub, Veled isə tərs öküz kimi yola gəlmir
Qışda o dağ kimsəsiz, sahibsiz qalmır; o dağda Yaşılxan dədənin ruhu gəzir
Partlayışlar olur, su fəvvarə vurub göyə qalxır
Günəş batdı, lampalar yandı
Dərslər qurtarır, uşaqlar yay tətilinə buraxılır
“Niyyətin hara mənzilin ora” cümləsi hansı budaq cümlə növünə aiddir?
mübtəda
xəbər
yer
tamamlıq
təyin
Hansı məna tabesiz mürəkkəb cümlə bağlayıcısız mümkün deyil?
qarşılaşdırma
ardıcıllıq
bölüşdürmə
zaman
səbəb-nəticə
“Xalq qız alır-quda qazanır, mən qız aldım, qada qazandım”. (Atalar sözü)Tabesiz mürekkeb cümlədəki məna əlaqəsini göstərin:
qarşılaşdırma əlaqəsi
səbəb-nəticə əlaqəsi
ardıcıllıq əlaqəsi
zaman əlaqəsi
bölüşdürmə əlaqəsi
M.F. Axundzadə Azərbaycan ədəbiyyatına nə yenilik gətirmişdir?
Sərbəst şeir nümunəsini yazmışdır
Faciə janrını gətirmişdir
Dramaturgiyanın əsasını qoymuşdur
İlk poema yazmışdır
Hekayə yazmışdır
“Qızım, Cəmalə, çox narahat olma” cümləsində əlavə nəyə aiddir?
mübtədaya
xəbərə
təyinə
tamamlığa
xitaba
Cümlələrdən biri mürəkkəb cümlə deyil?
Günəş öz işığını çoxaldır, ətrafda xoş mənzərə yaranırdı
Mən səni səslədim ki, kömək edəsən
Müəllim sinfə daxil oldu və dərs başladı
Əhməd əlindəki kitabı yoldaşına uzatdı
Mənim ən böyük arzum budur ki, torpaqlarımızı azad görüm
Tərzi – hərəkət budaq cümləli tabeli mürəkkəb cümləni tapın:
Adam var, heç nəyi bəyənmir
Qurban elə gəlirdi ki, elə bil heç kimi görmürdü
“ İnsanın ürəyindən nə keçirsə, o gizlində qalmamalıdır ”
“ Kim ki intizamlıdır, döyüşü də o udur ”
“ Hamıya məlumdur ki, payızda meyvə bol olur ”
Danışanın fikrə münasibətini bildirən söz və ya söz birləşməsi nə adlanır?
xitab
xüsusiləşmə
ara söz
nida
əlavə
......