|
Mürəkkəb cümlələr
Tabesiz mürəkkəb cümlələrdə məna əlaqələri. Hissə 1.
|
Test ID - 58542
Müəllif: Matika
(Əlavə edilib: 04.10.2013)
Səhv fikir hansıdır? Torpaq deyir:" Səndən hərəkət, məndən bərəkət"
CAVAB DÜZDÜR! Testin cavabını DÜZ tapdınız. Zəhmət olmasa testin izahını aşağıdakı hissədə yazaraq digərləri ilə paylaşın. CAVAB SƏHVDİR Paylaşın - Hamı bilsin
|
“ Ağız deyəni qulaq eşitmirdi: iyirmi – otuz adam üz – üzə çiyin – çiyinə oynayırdı ” tabesiz mürəkkəb cümləsinin tərkib hissələri arasında hansı məna əlaqəsi var?
Ardıcıllıq
Zaman
Səbəb – nəticə
Aydınlaşdırma
“ Ya sən şəhərə köçməlisən, ya da biz kəndə gəlməliyik ” tabesiz mürəkkəb cümləsinin tərkib hissələri arasındakı məna əlaqəsini göstərin:
Səbəb – nəticə
Zaman
Qarşılaşdırma
Bölüşdürmə
Səbəb – nəticə əlaqəli tabesiz mürəkkəb cümləni göstərin:
Yağış yağdı, havaya bir sərinlik gəldi
Ya sən məktub yazmamısan, ya da məktub yolda itib
Qapını itələdim, ancaq açılmadı
Nə o bunu dindirir, nə də bu onu danışdırır
“ İgid odur ki, apardığını gətirsin ” cümləsində budaq cümlənin hansı növü işlənmişdir?
Xəbər
Mübtəda
Tamamlıq
Tərzi – hərəkət
“ Məsləhətim budur ki, bir də sürünü bu yerlərə gətirmə ” cümləsi tabeli mürəkkəb cümlənin hansı növünə aiddir?
Şərt
Xəbər
Mübtəda
Tamamlıq
“ Hiss edirəm ki, siz zəhməti çox sevirsiniz ” cümləsində budaq cümlənin hansı növü işlənmişdir?
Mübtəda
Tamamlıq
Zaman
Xəbər
“ Onu da bilirəm ki, Kamal kitab oxumağı çox sevir ” cümləsində budaq cümlənin hansı növü işlənmişdir?
Təyin
Tamamlıq
Xəbər
Şərt
Yer budaq cümləli tabeli mürəkkəb cümlələr haqqında aşağıdakılardan biri səhvdir:
Yer budaq cümləsi baş cümlədəki hərəkətin yerini bildirir
Yer budaq cümləsi baş cümlədən əvvəl gəlir
Yer budaq cümləsi baş cümləyə bəzən haraya, harada, haradan bağlayıcı sözlərlə bağlanır
Yer budaq cümləsində baş cümlədə yönlük, yerlik və çıxışlıq hallarda oraya, orada, oradan sözləri olmadıqda, onları bərpa etmək mümkün olmur
“ Müəllim nə qədər tapşırmışdı, mən də o qədər yazdım ” tabeli mürəkkəb cümlənin növünü göstərin:
Kəmiyyət
Şərt
Səbəb
Qarşılaşdırma
O gülə - gülə: « Necədir, məktəbimiz xoşuna gəldi? » - deyə soruşdu. Cümlənin düzgün sxemini seçin:
M: “ V ”, - m
V – m, - V?
“ V – m: - v ”
M: « V? », - m
Zaman budaq cümləsi hansı suallara cavab verir?
Necə? nə cür?
Nə qədər?
Haraya? harada?
Nə vaxt? nə zaman? haçan?
Bağlayıcılardan biri tabesiz mürəkkəb cümlənin tərkib hissələrini bağlaya bilmir:
Yəni
Lakin
Hərçənd
Və
Budaq cümlənin növlərindən biri deyil:
Mübtəda budaq cümləsi
Xəbər budaq cümləsi
Tamamlıq budaq cümləsi
Sual budaq cümləsi
Zərflik budaq cümləsində budaq cümlənin baş cümlədə ifadə olunan hal və hərəkətlərin məqsədini bildirdiyi cümləni seçin:
Ayna arvad buzovu Qızıl inəyin altından dartıb çıxartdı ki, kəndin buzovlarına qatsın
Şagird suallara yaxşı cavab verdi, ona görə ki, ciddi hazırlaşmışdı
Bu qız nə qədər gözəldirsə, o qədər də sadə və səmimidir
Cəmiyyət hara vurursa, oradan dirilik suyu qaynayır
Zərflik budaq cümlələrinin növlərindən deyil:
Keyfiyyət budaq cümləsi
Yer budaq cümləsi
Zaman budaq cümləsi
Məqsəd budaq cümləsi
Mən Araz qoydum ki, adını sənin,
Evimdə Arazı çağırım hər gün - budaq cümlənin növünü göstərin:
Məqsəd budaq cümləsi
Səbəb budaq cümləsi
Kəmiyyət budaq cümləsi
Xəbər budaq cümləsi
“ Bu il havaların soyuq keçməsinə baxmayaraq, əkin yaxşı oldu ” cümləsi tabeli mürəkkəb cümlənin hansı növünə aiddir?
Qarşılıq – güzəşt budaq cümləsi
Şərt budaq cümləsi
Təyin budaq cümləsi
Xəbər budaq cümləsi
Vasitəli tamamlıq budaq cümləsi hansıdır?
Kim tez gəlsə, tapşırığı ona verərik
Gördüm ki, həyatın çətin yolları var
Bilirəm, ellərin düz vəfası var
Qəşəm kişi bunu da hiss etdi ki, həmin hadisə cavanlıqla bağlıdır
Fikirlərdən biri səhvdir:
Ardıcıllıq əlaqəli tabesiz mürəkkəb cümlələrdə sadə cümlələrin yerini dəyişsək, məna dəyişməz
Bölüşdürmə əlaqəli tabesiz mürəkkəb cümlələr bağlayıcısız işlənmir
Zaman əlaqəli tabesiz mürəkkəb cümlələrdə eyni zamanda baş verən hadisələr sadalanır
Tabesiz mürəkkəb cümlələri təşkil edən cümlələr həm şəxsli, həm də şəxssiz ola bilər
Qarşılaşdırma budaq cümləli tabeli mürəkkəb cümlələr haqqında aşağıdakılardan biri səhvdir:
Budaq cümlənin bu növü baş cümlədən əvvəl işlənir
Qarşılaşdırma budaq cümləsi baş cümlənin məzmunu ilə bağlı olmur
Baş cümləyə nə qədər bağlayıcı sözü, -sa, sə şəkilçisi və da, də, belə ədatları ilə bağlanır
Qarşılaşdırma budaq cümləli tabeli mürəkkəb cümlələrdə baş və budaq cümlənin məzmunu bir – biri ilə qarşılaşdırılır
Hansı budaq cümlə baş cümlədəki hal və hərəkətin zamanını bildirir?
Beş-on dəqiqə keçməmişdi ki, külək güclənməyə başladı
Hara deyirsən, gedək
O nə qədər bacarırdı, yedi
Kəndə gedə bilmədim, yollar xarabadır
Biri mürəkkəb cümlənin qrammatik təhlil qaydaları sırasında verilə bilməz.
Mürəkkəb cümlənin novu: tabeli və tabesiz
Əlaqə vasitələri: intonasiya və bağlayıcı vasitələr
Məna əlaqələri
Cümlədə rolu
Hansı budaq cümlədə ''ki'' bağlayıcısı işlənəndə əvvəl budaq, sonra baş cümlə gəlir?
Qarşılaşdırma budaq cümləsi
Zaman budaq cümləsi
Yer budaq cümləsi
Məqsəd budaq cümləsi
Səbəb budaq cümləsi
Tamamlıq budaq cümləsindəki bağlayıcısı budaqda olur ya başda?
budaq
baş
həm bas, həm budaq
heç biri
Tabesiz mürəkkəb cümləni göstərin
Mənim getməyimə baxmayaraq, o gəlməmişdi
Mən getmişdim ki, dərs oxuyum
Hava buludlu idi, yağış isə yağmırdı
Mən oxuduğum halda, o oxumadı
Heç biri mürəkkəb cümlə deyil
Vurğusu ilk hecaya düşən sözlər cərgəsini göstərin:
mahir, Türkiyə, şərait
kafedra, London, məsələn
bəlkə, direktor, Avropa
avtobus, estetika, qışlaq
səhər, gömgöy, gəlmişik
"Rəşid gəldi ki, artıq onlar yoxdur" Budaq cümləsinin növünü tapın
zaman budaq cümləsi
səbəb budaq cümləsi
məqsəd budaq cümləsi
budaq cümlə deyil
mübtəda budaq cümləsi
https://wa.me/994552244433
Rus dili kursu
Tam məlumat...
Tibb bacısı kursu
Tam məlumat...
Məktəbəqədər və ibtidai sinif hazırlığı
Tam məlumat...
......