I Bölmə. Fel
Feli sifətin ikili xüsusiyyəti. Hissə 1.
Müəllif: Admin
(Əlavə edilib: 03.01.2012)
Feli sifət tərkibi işlənmiş cümləni seçin:
Testin cavabını DÜZ tapdınız.
Zəhmət olmasa testin izahını aşağıdakı hissədə yazaraq digərləri ilə paylaşın.
Düzəltmə fellər saydan, əvəzlikdən, felin özündən və zərfdən də əmələ gəlir
Düzəltmə fellər əsasən say və əvəzlikdən düzəlir
Səpələ, soruş, sözləri feldən düzələn düzəltmə fellərdir
Sözdüzəldici şəkilçilərin köməyi ilə düzələn fellər sadə fellər adlanır
Azərbaycan dilində hərəkət bildirən mürəkkəb söz yoxdur
Mürəkkəb fellər iki və daha artıq sözün birləşməsi ilə yaranır
Mürəkkəb fellər frazeoloji feli birləşmələrdən də ibarət olur
Gedib – gəlmək, atılıb – düşmək tipli ifadələr sözə bərabər bir məna bildirdiklərinə görə onlara şərti olaraq mürəkkəb fel demək olmur
Qoşmalar aid olduqları sözlərə bitişik yazılır
-dək, -can2 qoşmaları sözlərdən ayrı yazılır
İlə qoşması saitlə bitən sözlərdən ayrı yazılır
İlə qoşması samitlə bitən sözlərlə üç cür yazılır
Bu köməkçi nitq hissələri arasında fərqli cəhət yoxdur
Hər ikisi sözlər arasında əlaqə yaradır
Qoşmalar cümlələr arasındakı əlaqədə iştirak etmir
Hər iki köməkçi nitq hissəsi arasında oxşar cəhətlər də var
Modallıq müxtəlif vasitələrlə ifadə olunur
Cümlədə modal məna verən hər sözü, hər ifadəni modal söz hesab etmək olar
Başqa nitq hissələrinə aid sözlər də cümlədə ara söz kimi işlənir və modal məna verir
Söz birləşmələri, hətta cümlələr də ara söz mövqeyində işlənərək, modal məna ifadə edir
Hər üçünün də fellə yanaşı, ikinci bir nitq hissəsinin də xüsusiyyətlərini daşıması
Kəmiyyətə görə dəyişməmək
Hər ikisi özlərindən əvvəl gələn sözlərə qoşularaq, sözlər arasında əlaqə yaradır
Hər ikisi əlaqədar olduqları sözlərlə birlikdə cümlə üzvü olurlar
Hər ikisi sözlər və cümlələr arasında əlaqə yaradır
Hər ikisi sözlər arasında əlaqə yaradır
Köməkçi nitq hissələrinə aid sözlər əsas nitq hissələrinə aid sözlərə kömək edir
Köməkçi nitq hissələrinin əsas nitq hissələrindən fərqli cəhətləri yoxdur
Köməkçi nitq hissələrinin yalnız qrammatik mənası olur
Köməkçi nitq hissələri müstəqil işlənə bilmir
Alim də, şair də, dağda çoban da Deyir mahnısını ana dilində
Bilirik ki, Azərbaycanın böyük gələcəyi var
Bilirsiniz ki, dünyada heç şey yox olmur
Vəzir xanın dediklərini gətirdi
Ətrafdakı yamaclar göyərmişdi
O, bu hadisəni yalnız bircə dəfə xatırladı
Elgün Nigarla söhbət edir
məchul növ təsirsiz növdür
şəxssiz növün tamamlığı yoxdur
şəxssiz növün mübtədası olmur
şəxssiz növün şəkilçisi yoxdur
məchul növ kim sualına cavab verir
Qabaq burada böyük hovuz var idi
Mən onu gündə görmək istəyirəm
Üçü əmr, biri şərt, biri xəbər şəklindədir
ikisi əmr, biri xəbər, biri şərt şəklindədir
əmr sa~sə şəkilçisi xəbər isə, idi, imiş
hər ikisi də acaq şəkilçisi vasitəsi ilə düzəlir
onlar felin təsriflənən formalarıdır
Sözlər arasında məna çaları yaradır
Sözləri və cümlələri bir-birinə bağlayır
Əşyanın hərəkətini bildirir
qarşılıq-birgəlik növdədir